Review: Duizend schitterende zonnen

duizend schitterende zonnen.jpgTitel: Duizend schitterende zonnen
Auteur: Khaled Hosseini
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar: 2007
Pagina’s: 387

De ongeschoolde Mariam is vijftien wanneer ze wordt uitgehuwelijkt aan de dertig jaar oudere schoenverkoper Rasheed in Kabul. Jaren later moet zij de beeldschone en slimme Laila naast zich dulden, die door Rasheed na een raketaanval uit het puin is gered. Rasheed neemt Laila in huis in de hoop dat zij hem de zoon zal schenken die Mariam hem niet kan geven. In eerste instantie overheersen tussen de twee vrouwen gevoelens van achterdocht en jaloezie, maar door de tirannieke houding van Rasheed ontstaat er langzamerhand een innige vriendschap. Samen zetten Mariam en Laila alles op alles om te overleven in de eindeloze oorlog van Afghanistan, die voor hen ook binnenshuis woedt.

Dit boek gaat over twee vrouwen, Mariam en Laila. Mariam krijgt van kinds af aan van haar alleenstaande moeder te horen dat ze een buitenechtelijk kind is en dat ze ongewenst is door haar vader. Toch komt haar rijke vader haar wekelijks opzoeken. Hij brengt dan cadeautjes mee en lijkt heel liefdevol te zijn. Mariam gelooft dan ook niets van wat haar moeder haar vertelt. Ze verkiest haar vader boven haar moeder. Tot de dag dat ze van huis wegloopt om bij haar vader en broers en zussen te gaan wonen. Ze is niet welkom in de chique villa en als ze terneergeslagen terug thuis komt bij haar moeder, blijkt die zich te hebben opgehangen uit verdriet. Haar vader weet uiteindelijk niet beter dan haar uit te huwelijken aan Rasheed, een agressieve, oudere man. Een lot waar Mariam zich redelijk goed mee weet te verzoenen door de jaren heen. Totdat Laila erbij komt als tweede vrouw.

Laila is het totaal omgekeerde van Mariam. Ze is jonger en knapper. Ze is opgevoed door twee hoog opgeleide ouders. Ze is vrij geëmancipeerd voor een Afghaans meisje te zijn en heeft thuis altijd veel vrijheid gekregen. Totdat haar ouders omkomen in een raketaanval. Rasheed redt haar uit het puin en zij accepteert zijn huwelijksaanzoek, vooral omdat ze weet dat ze zwanger is van haar eerste jeugdliefje, Tariq, die in bomaanslagen vermist is geraakt.

Oorspronkelijk heerst er een zekere vijandigheid tussen de twee vrouwen. Maar al snel slaat deze om in een mooie vriendschap. Mariam is in de eerste plaats wat bitter. Mariam heeft nooit kinderen gebaard, terwijl ze dat wel heel graag wou, en haar man Rasheed hoopt dat Laila hem wel een zoon kan schenken. Laila krijgt twee kinderen, wat vermoedelijk eerst wel wat steekt bij Mariam, zeker wanneer Rasheed Laila als prinsesje behandelt en Mariam mishandelt. Maar het is wel knap hoe een mannelijk auteur de kinderwens van de meeste vrouwen zo kenmerkend op papier heeft gezet. En Rasheed begint al snel beide vrouwen even slecht te behandelen.

Rasheed volgt het typische denkbeeld van de Taliban. Vrouwen moeten boerka’s dragen; vrouwen zijn minderwaardig; vrouwen mogen mishandeld worden als ze niet luisteren. Ik hoop oprecht dat niet alle mannen in Afghanistan zo denken. Het blijft voor mij als westerse vrouw, toch opmerkelijk hoe slecht vrouwen nog behandeld worden. Oké, hier zijn ook nog ongelijkheden qua loon enz., maar in Afghanistan worden vrouwen als handelswaar bekeken en hebben ze geen rechten. Schrijnende toestanden!

Dit boek geeft ook de geschiedenis van de oorlog in Afghanistan goed weer. Het toont aan dat de spelers misschien veranderen, maar het is en blijft oorlog, voor welk doel dan ook. En er gaan altijd burgerlevens aan kapot. Toch wordt er nergens een duidelijke politieke mening gegeven. Er wordt op een relatief neutrale manier de geschiedenis van het land gegeven. Een geschiedenis die wel duidelijk maakt wat een hel het daar moet zijn. Maar nergens worden er echt een expliciet politiek oordeel geveld.

Prachtig boek! Ik heb er zelfs bij moeten huilen. Voor mij was de hele conflictsituatie in Afghanistan nooit iets dat me echt interesseerde, hoe cru dat ook mag klinken. Ik zag wel de nieuwsberichten op het nieuws over de oorlog daar en de vele vluchtelingen, maar stond er verder nooit bij stil. Dit boek schetst eigenlijk de hele (of toch een groot deel) geschiedenis hiervan en geeft een menselijker beeld eraan. Zeker omdat het vanuit twee vrouwelijke personages wordt verteld. Ik geef Duizend schitterende zonnen vijf sterren.

 

Advertenties

Review: De verborgen geschiedenis

de verborgen geschiedenis.jpgTitel: De verborgen geschiedenis
Auteur: Donna Tartt
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar: 2002 (origineel uit 1992)
Pagina’s: 608

De verborgen geschiedenis is het eerste boek dat ik in 2018 uitlas. Ik sta heel wat achter met recensies. De afgelopen maanden heb ik nog wel een paar boeken uitgelezen waar ik nog niets heb over gepost. Ik probeer nu nog snel een inhaalbeweging te doen met recensies. Maar nieuw jaar, nieuwe start, of zoiets. De verborgen geschiedenis was echt een goed boek! Terwijl ik van het andere boek van Donna Tartt dat ik reeds las, namelijk The Goldfinch, niet overtuigd was.

De verborgen geschiedenis gaat over een groep jongeren die samen het college Grieks volgen. Geobsedeerd met het idee van een bacchanaal mee te maken, proberen ze een dionysische roes op te wekken. Ze geraken zo in extase dat ze een moord plegen. Om die moord te verbergen, vermoorden ze iemand van hun eigen groep die dreigde te klikken. Daarna is de plot gelijkaardig aan Dostojewski’s Misdaad en Straf, zijnde, ze hebben een groot schuldgevoel en worden gek.

De proloog van dit boek begint meteen met de moord. Meer specifiek met deze zin:

De sneeuw in de bergen begon te smelten en Bunny was al weken dood voordat we de ernst van onze situatie begonnen in te zien.

Dat is dus geen spoiler. Bijgevolg is er ook geen sprake van een whodunnit. Je moet je niet afvragen of er gemoord gaat worden. Je weet vanaf pagina één dat er doden vallen. Wat je je wel afvraagt is ‘waarom’. En daar wordt het eerste deel op teruggeblikt, totdat we opnieuw bij de scene in het ravijn aankomen. Het tweede deel toont hoe de daders proberen om te gaan met hun schuldgevoel.

De personages in dit boek zijn eigenlijk typische arrogante tieners. Ze komen uit een rijk milieu en studeren aan een elitaire universiteit, waar ze zich dan nog extra onderscheiden van de rest door Grieks te volgen onder leiding van de charismatische professor Julian Morrow, die uit principe elk jaar slechts een vijftal studenten toelaat tot zijn colleges. Volgende mensen maken deel uit van deze kliek: Henry Winter, Bunny Corcoran, Francis Abernathy en de tweeling Charles en Camilla Macaulay. De verteller is Richard Papen, die op zijn negentiende naar Hampden College in New England gaat om daar te gaan studeren. Hij is oorspronkelijk van Californië waar zijn vader een tankstation heeft en zijn moeder als telefoniste werkt. Hij haat het daar en smacht naar verandering en probeert een nieuwe geschiedenis voor zichzelf te schrijven. Vandaar waarschijnlijk ook dat hij het leven van de vijf studenten Grieks zo romantiseert en dat hij liegt over zijn eigen verleden. Hij is een grote meeloper met hen. En dat is zijn grootste fout. Iets wat hij gaandeweg zelf ook lijkt te beseffen. Maar welke tiener zoekt nu niet naar een gevoel van samenhorigheid?!

Eens had het me aangesproken dat onze daad ten minste een band schiep tussen ons; we waren geen gewone vrienden, maar vrienden tot de dood ons zou scheiden. Die gedachte was mijn enige troost geweest in de tijd na Bunny’s dood. Nu werd ik misselijk van het idee, de wetenschap dat er geen ontsnapping mogelijk was. Ik zat met hen opgescheept, met hen allemaal, voorgoed.

Heel het boek speelt zich af op de campus van een universiteit. Donna Tartt onderschat haar lezers ook niet. Ze gebruikt moeilijke citaten in Latijn en Grieks, speelt met concepten uit de Griekse Oudheid, laat filosofische concepten aan bod komen enz. De proza is zeer rijkelijk en mooi, maar soms een beetje moeilijk. Ik hield er wel van.

Ik vond dit echt een geweldig boek. De geprivilegieerde personages zouden me in het echte leven waarschijnlijk ontzettend storen, met hun overmatig drank- en drugsgebruik, hun fake maniertjes, hun incestueuze verhoudingen, hun gebruik van Grieks in dagdagelijkse conversaties,… Maar ik snap dat als beïnvloedbare tiener dit de droom kan zijn, om opgenomen te worden in dit selecte gezelschap.

De verborgen geschiedenis is eigenlijk simpelweg een campusroman, maar wordt toch volledig terecht als moderne klassieker beschouwd. Het gaat over een groepje elitaire studenten die een vreselijk misdrijf begaan en daar mee moeten leren leven. Het thema is dus het verlies van kinderlijke onschuld. Ik vind dat dit boek als verplichte lectuur gegeven moet worden in literatuurstudies. Ik geef het vijf sterren.

 

 

Review: De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween

de 100-jarige man die uit het raam klom en verdween.jpgTitel: De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween
Auteur: Jonas Jonasson
Uitgeverij: Signatuur
Jaar: 2014 (origineel uit 2009)
Pagina’s: 358

Allan wordt honderd en dat wordt groots gevierd in het bejaardentehuis, behalve dan dat de jarige het op zijn heupen krijgt en kort voordat het feest losbarst, vertrekt. De tijd die hem rest kan hij beter besteden, vindt hij, en hij klimt uit het raam en verdwijnt. Pers en burgemeester hebben het nakijken. Vanaf het moment dat Allan het bejaardentehuis verlaat, wordt De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween een soort roadtrip waarbij de lezer de memorabele avonturen van de 100-jarige meemaakt. Memorabele momenten uit zijn leven én die van de twintigste-eeuwse geschiedenis passeren de revue, met Allan als wel heel bijzonder gezelschap. 

Ik kom een paar jaar na de hype, maar besloot om De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween alsnog te lezen. En wat heb ik van dit boek genoten! Dit is echt een supergrappige roman en alle andere superlatieven die je maar kunt bedenken.

Allan Karlsson zit in het bejaardentehuis in het Zweedse Malmköping. Hij wordt 100 jaar oud en dat moet worden gevierd. Alleen heeft Allan daar zelf helemaal geen zin in. Vlak voordat het feest begint, kruipt hij op zijn pantoffels door zijn kamerraam en ontsnapt. Allan heeft geen vooropgezet plan. Hij heeft zelfs geen hoed of schoenen bij, maar wel een klein beetje geld en dat moet dan maar genoeg zijn. Na een vlucht van een paar honderd meter, moet hij even uitrusten. Pijnlijke knieën en al. Gelukkig komt hij hierna snel aan een busstation, waar hij op een willekeurige bus stapt en ondertussen nog de koffer van één of ander onguur type steelt. Blijkt dat dit louche heerschap lid uitmaakt van een bende en dat er heel veel geld in de koffer zit. Begin van een gekke achtervolging waarbij Allan onderweg rare vrienden maakt en sommige achtervolgende bendeleden het helaas door omstandigheden niet overleven. Daarenboven zit nu ook de politie achter Allan en zijn vrienden aan. Oorspronkelijk zien ze Allan als slachtoffer van een mogelijke ontvoering, maar wanneer de lijken zich opstapelen, denken ze eerder aan een bende.

Dit verhaal wordt afgewisseld met het levensverhaal van Allan zelf, die als 100-jarige al heel wat heeft meegemaakt. Maar echt! Hij begon op jonge leeftijd te werken in een dynamietfabriek. Deze kennis over explosieven heeft hem in de loop van zijn leven vaak geholpen. Op willekeurige manieren belandt Allan steevast in belangrijke gebeurtenissen met bekende mensen die de loop van de 20ste eeuw hebben bepaald. Hij ontmoet Franco, Truman, Stalin, enz. Zolang hij maar wat alcohol te drinken krijgt, vindt hij alles goed. Hij heeft zelf geen enkele politieke voorkeur, wat grappige conversaties oplevert.

De hoofdstukken zijn kort. Het tempo van deze knotsgekke roadtrip ligt hoog. Ik heb zelden iets zo vlot geschreven gelezen. Toch blijft er een zekere logica en plot terug te vinden in het verhaal. Alles lijkt te kloppen, al moet je er natuurlijk ook niet te veel van geloven. Maar dat is net de charme aan ‘een verhaal vertellen’, wat de auteur in zijn voorwoord ook benadrukt. En het charmeert de auteur dat hij zijn opa aanhaalt als groot verhalenverteller en dit boek aan zijn grootvader opdraagt.

Ik hoop dat ik ook op zo’n manier als Alan Karlsson oud kan worden en dat ik later kan terugblikken op een mooi, lang leven en nog altijd op zoek ga naar avontuur. De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween is een sterk verhaal, dat natuurlijk niet heel realistisch is, maar wel ontzettend grappig. En je krijgt nog wat geschiedenis erbij ook, gratis en voor niets. Al zou ik die wel met een korreltje zout nemen! Ik hou van de absurditeit en zwarte humor in dit boek! Ik snap volledig dat dit boek jaren geleden weken in de bestsellerslijsten stond. Een echte vermakelijke roman vol humor en met een zekere feelgoodfactor. Ik geef het vier sterren.

Review: De gele ogen van de krokodillen

de gele ogen van de krokodillen.jpgTitel: De gele ogen van de krokodillen
Auteur: Katherine Pancol
Uitgeverij: Manteau
Jaar: 2011 (origineel uit 2006)
Pagina’s: 584

Deze roman speelt zich af in Parijs. Maar toch kom je er krokodillen tegen. Deze roman praat over mannen. En over vrouwen. Over de vrouwen die we zijn. Vrouwen die we zouden willen zijn. Vrouwen die we nooit zullen zijn. Vrouwen die we misschien worden. Deze roman is de geschiedenis van een leugen. Maar ook een liefdesverhaal. Een verhaal over vriendschap en bedrog. Een verhaal over geld en dromen. Deze roman laat je lachen en huilen. 

Dit boek heb ik al een poosje uit, maar ik had nog niet de tijd gevonden mijn gedachten erover neer te typen. Ik was eigenlijk geen fan. Ik vond de cover en titel leuk en had er al wel eens positieve reacties over gelezen, maar ik vond dit boek veel te dik voor wat het in feite was. Dit boek maakt deel uit van een trilogie. Een serie waar ik nu niet meteen behoefte voor voel om ze te lezen, ondanks de grappige titels (vervolgboeken: De trage wals van de schildpadden en De eekhoorns huilen op maandag). Blijkbaar is dit boek ook verfilmd geweest. Ik heb net even de trailer gezien en die vond ik er wel goed uitzien. Misschien geef ik de film nog een kans.

De tekst op de achterflap zegt niet over wat het boek precies gaat. Al gaat het inderdaad voornamelijk over vrouwen. Hoofdpersonage is Joséphine, een getrouwde vrouw met twee dochters die in de achterbuurten van Parijs woont. Aan het begin van het boek beslist haar man haar te verlaten voor zijn minnares. Hierdoor beginnen al haar problemen. Ze voelt zich eenzaam, gefaald en komt ineens in geldnood, zeker wanneer haar (ex-)man investeert in een krokodillenboerderij in Afrika en zo schulden creëert. Er was immers nog geen officiële scheiding, dus schulden zijn gezamenlijk. De zus van Joséphine, Iris, komt met het lumineuze idee om een boek te schrijven. Iris, een rijke snob, had op een diner zitten opscheppen over een denkbeeldig boek dat ze aan het schrijven is. Uiteindelijk kan ze niet anders dan te zorgen dat ze met een boek over de brug komt. Gelukkig kan Joséphine haar kennis over de 12de eeuw en haar schrijftalent helpen. Joséphine schrijft als ghost writer het boek voor Iris en brengt hiermee het broodnodige geld in het laatje voor haar en haar dochters.

Joséphine is natuurlijk niet het enige personage. We krijgen ook nog de verhalen te lezen van enkele andere randpersonages. Zo zijn er de twee dochters van Joséphine, en jeetje, wat is de oudste dochter Hortense een trut! De stiefvader van Iris en Joséphine, Marcel, speelt ook een rol in dit verhaal. Ongelukkig getrouwd met de kille moeder van Joséphine en Iris, houdt hij er een affaire op na met Josiane, zijn secretaresse. Dan zijn er nog de buren met hun eigen bizarre verhaallijn en natuurlijk zou een roman niet compleet zijn zonder love interest, zijnde de houtje-touwtje man die Joséphine in de bibliotheek ontmoet.

In principe leest dit boek wel vlot en is het allemaal niet te moeilijk geschreven. We switchen van standpunt tussen de verschillende hoofdstukken en krijgen zo een beeld in de levens van de verschillende personages. Ze zijn allemaal in zekere mate herkenbaar. Sommige personages vind je sympathiek (Joséphine en Marcel bijvoorbeeld), andere personages haat je (de oudste dochter en de moeder van Joséphine bijvoorbeeld). Toch vond ik het maar saai. Misschien deels omdat ik dit boek eerder onder categorie chicklit zou plaatsen en ik daar maar zelden van geniet. Al zijn er altijd uitzonderingen op die regel, denk maar aan de Bridget Jones boeken die ik wel grappig vind!

Ik vond De gele ogen van de krokodillen echt te dik en te saai. Dit boek laat zien hoe twee zussen toch compleet verschillende mensen kunnen zijn: de één een echte society-vrouw en de andere een hardwerkende voetveeg. Het is een luchtige roman, en ik denk dat bijvoorbeeld mijn moeder (fan van Santa Montefiore) deze wel goed zou vinden. Karakterbeschrijvingen zitten goed en het leest vlot. Ik vond er helaas niets aan en geef het twee sterren.

 

 

 

Review: Rebecca

rebecca.jpgTitel: Rebecca
Auteur: Daphne Du Maurier
Uitgeverij: Artemis & Co
Jaar: 2013 (origineel uit 1938)
Pagina’s: 379

Wanneer Max de Winter zijn jonge bruid vanuit een zonnig Monte Carlo meeneemt naar het sombere Manderley, het huis waar hij met inmiddels overleden eerste vrouw Rebecca heeft gewoond, wordt ze geconfronteerd met de dominante huishoudster, mevrouw Danvers. Zij blijkt geenszins van plan de herinnering aan Rebecca op te geven en weigert de aanwezigheid van Max’ nieuwe vrouw te accepteren. Ze doet er alles aan om haar het leven zuur te maken.

Ik weet dat Rebecca het lievelingsboek is van een vlogger die ik volg, Savidge Reads. Bovendien was het lang geleden dat ik nog eens iets van mijn reading bucket list had gelezen. Plus ik had dit boek al lang in mijn kast staan, smekend om gelezen te worden. Ideaal dus om tijdens een donkere, regenachtige avond te lezen. Waarschuwing: het is geen vrolijk boek. Rebecca valt onder het genre ‘gothic literatuur’, aangezien het een vrij duistere ondertoon heeft, zich afspeelt in een groot, geheimzinnig landhuis en het prille huwelijksgeluk van Max de Winter en zijn jonge bruid (die nergens in het boek bij naam wordt genoemd) verstoord wordt door de boosaardige huishoudster en een soort van geest die nog in het huis hangt. Al bedoel ik ‘geest’ hier niet in de traditionele betekenis.

De jonge bruid laat zich na een korte kennismakingsperiode in Monte Carlo overhalen door Max om met hem te trouwen. Ondanks dat hij meer dan twintig jaar ouder is dan haar; ondanks dat zijn eerste vrouw nog maar recent gestorven is in een zeilongeluk; en ondanks dat Max duidelijk stemmingswisselingen heeft en niet altijd een even aangenaam persoon is. Begrijpen wie begrijpen kan. Ik vermoed dat het feit dat hij veel geld en een groot landhuis heeft, wel zijn allure versterkt. Toch heeft de jonge bruid hier al veel ‘rode vlag’-waarschuwingen genegeerd, zeker er rekening mee houdend dat ze de man amper kent wanneer ze met hem trouwt en andere mensen haar al voor hem hadden gewaarschuwd… Liefde maakt blind, zeker?!

Hoe dan ook, de twee trouwen nogal halsoverkop zonder veel poespas. Ze houden hun huwelijksreis ergens in Europa en keren dan terug naar Max’ landhuis Manderley. De bedienden en dorpsgenoten van Manderley zijn duidelijk nog niet over de dood van Max’ eerste vrouw Rebecca heen.Vanaf de eerste seconde dat Max’ tweede vrouw voet binnenzet in het huis, wordt ze constant vergeleken met Rebecca. Rebecca was ontzettend mooi, sociaal, en ze organiseerde feestjes, terwijl de tweede vrouw een jong, naïef, onschuldig, verlegen ding is. Kortom: het totaal omgekeerde van Rebecca. Hoe kan ze dan ook ooit tegen haar dode rivale tegen op kunnen? Zeker wanneer de huishoudster mevrouw Danvers haar duidelijk laat blijken dat Rebecca beter was en dat ze maar beter kan oprotten.

Wat ik wel sterk geschreven vind, is hoe het meest prominente personage iemand is die al lang dood is, maar toch nog haar indruk heeft nagelaten op haar huis. Rebecca is eveneens de titel van het boek. We komen van haar schijnbaar meer te weten dan van Max’ tweede vrouw. Zo komen we ook te weten dat Rebecca niet zo engelachtig was als iedereen wel doet uitschijnen. En was haar dood inderdaad slechts een ongeluk? Of zat er meer achter?

Er gebeurt nergens iets echt gewelddadigs. Echt horror kan je het allemaal niet noemen. Het is eerder een vorm van psychologische oorlogsvoering van mevrouw Danvers, de huishoudster. Max’ tweede vrouw leeft in een constante angst. Net dat is het mooie aan het boek. De spanning wordt traag opgebouwd. De eerste hoofdstukken vond ik zelfs saai, omdat het boek zo traag op gang kwam. Ik ben toch blij dat ik heb doorgelezen, want na een bepaalde plotwending las het als een trein.

Ik vond Rebecca een zeer mooi boek. Het is het coming-of-age verhaal van een jong, naïef meisje dat moet opboksen tegen de geest van haar mans eerste vrouw. Hoe kan je jezelf verdedigen tegenover iemand die al dood is wanneer je sowieso al kampt met een minderwaardigheidscomplex? Het is een psychologisch spannend boek, maar niet echt horror. Al had ik er persoonlijk nog meer van verwacht. Ik geef het vier sterren.

Review: Wij en ik

wij en ik.JPGTitel: Wij en ik
Auteur: Saskia De Coster
Uitgeverij: Prometheus
Jaar: 2013
Pagina’s: 395

In een Vlaamse verkaveling, boven op een berg, woont de familie Vandersanden. De neurotische, aristocratische Mieke kamt haar tapijten en houdt intussen haar gezin en haar buren nauwlettend in de gaten. Haar echtgenoot, de selfmade man Stefaan, maakt carrière in een door schandalen geplaagd farmaceutisch bedrijf. Dochter Sarah, overbeschermd en benieuwd naar het echte leven, zoekt haar eigen weg met de middelen van haar generatie. Maar zal ook zij ten prooi vallen aan het grote familiegeheim, of kan zij in haar eentje een oud patroon doorbreken?

Wij en ik is een prachtig geschreven, op en top Vlaamse, familieroman. Het gaat over de teleurgang van een rijke familie die schijnbaar alles heeft om gelukkig te zijn. De familie Vandersanden heeft een grote villa neergeplant in de verkaveling op de berg waar alleen rijke families vertoeven in tegenstelling tot het dorp onderaan de berg waar het gewone plebs woont. Stefaan is als boerenzoon opgeklommen tot topman bij een farmaceutisch bedrijf. Mieke is de dochter van een notaris en gaf haar eigen job op om huisvrouw te worden, wat financieel geen enkel probleem was dankzij haar gigantische erfenis. Haar invulling van ‘huisvrouw zijn’, bestaat voornamelijk uit het neurotisch kammen van tapijten. In 1980 krijgen ze als kers op de taart een pracht van een dochter, genaamd Sarah. Sarah is in eerste instantie een vrolijk en gelukkig kind.

Er zou echter geen verhaal zijn moest alles rozenscheur en maneschijn zijn. Achter de façade van de mooie villa is of wordt iedereen op zijn eigen manier ongelukkig.

Stefaan worstelt met zijn familiegeschiedenis. Zijn broertje Alain stierf op tienjarige leeftijd toen hij door het ijs op de vijver zakte en verdronk. Stefaan voelt zich hiervoor verantwoordelijk. Hun vader kon het verlies van zijn zoon niet aan en pleegde zelfmoord. Je zou dus kunnen zeggen dat Wij en ik speelt met concepten als determinisme en erfelijkheid. Stefaans vader pleegde zelfmoord. Dan bestaat natuurlijk de kans dat die genen zijn doorgegeven aan Stefaan, die inderdaad ook worstelt met depressie. Mieke heeft schrik dat ze die genen daarna dan nog eens ongewild aan hun dochter Sarah hebben doorgegeven. Het is immers geweten dat depressie erfelijk is. Stefaan lijkt alleszins al op voorhand gedoemd te zijn. Hij is een workaholic die steeds apathischer wordt onder alle stress.

Mieke is opgevoed met allerlei strenge regeltjes, die ze nu ook doordrukt in haar eigen gezin. Zolang ze die traditie en normen kan standhaven, voelt ze zich nog semi-gelukkig, maar wanneer haar dochter Sarah begint te rebelleren, lijkt tapijten kammen niet meer genoeg om de onrust in haar te temmen. Voor Mieke is vooral schone schijn belangrijk. Dat haar dochter experimenteert met drugs, anorexia ontwikkelt en er soms in vodden bij loopt, kan haar als moeder niet echt schelen. Maar wat moeten de mensen wel niet denken?!

Ten slotte is er nog Sarah. Wij en ik is in de eerste plaats een roman familieroman, maar je kan het ook bekijken als een bildungsroman van Sarah. Ze rebelleert als tiener nogal hard tegen haar ouders wanneer ze door haar grunge-periode gaat. Hoe kan het ook anders met zulke verstikkende ouders? Ze experimenteert met drugs. Droomt van een eigen muzikale carrière. Omdat dit boek een tijdspanne van drieëndertig jaar overspant, is Sarah in het laatste hoofdstuk een volwassen vrouw. Ik heb toch de indruk dat haar opvoeding haar veel schade heeft aangedaan, aangezien ze op het einde van het boek nog altijd worstelt met bindingsangst voor haar man en haar nog ongeboren kind. Ze is letterlijk weggevlucht van haar ouders naar het verre New York en heeft nog altijd niet echt rust in haar hoofd gevonden. Nogal drastisch, lijkt me.

Leuk omdat het in verschillende tijdsperiodes door de standpunten van de drie gezinsleden wordt verteld. In hoeverre kan je je gezin echt kennen. Zijn we uiteindelijk niet allemaal op onszelf aangewezen? ‘Wij en ik’ is inderdaad waar het om gaat. Hoewel we allemaal deel uitmaken van een wij, zijn we als puntje bij paaltje komt allemaal aparte individuen.

Wij en ik is een heel mooi boek. Misschien kan je het wel samenvatten met het zinnetje: “Geld maakt niet gelukkig.” Het gaat voornamelijk over het spanningsveld tussen vrije wil en determinisme.  Ik geef het vijf sterren.

 

Review: Exit West

exit west.JPGTitel: Exit West
Auteur: Mohsin Hamid
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar: 2017
Pagina’s: 222

Twee jonge mensen ontmoeten elkaar in een stad aan de vooravond van een burgeroorlog. De moderne Nadia wordt verliefd op de aardige en bescheiden Saïd, terwijl de situatie in het land steeds explosiever wordt. Dan horen ze over deuren die je, tegen betaling, naar een veiligere plaats in het Westen leiden. Als Saeed en Nadia geen andere mogelijkheid meer zien, besluiten ze over de drempel te stappen, richting een onbekende wereld. 
Exit west is een liefdesverhaal in tijden van migratie. Mohsin Hamid vat in deze intieme roman de dagelijkse realiteit samen van het tegemoet treden van een onzekere toekomst en het achterlaten van hetgeen je liefhebt.

WAUW! Dit boek zou verplichte lectuur voor iedereen moeten zijn. Het omschrijft perfect wat het betekent om vluchteling te zijn. Niet dat ik dat kan weten, want ik zit hier in Belgiëland, waar oorlog een nog ver-van-je-bedshow is (buiten de occasionele terreuraanslag wel te verstaan). De auteur van dit boek heeft echter wel ervaring met migratie en dat merk je ook.

Ik kocht dit boek tijdens mijn zoektocht naar trouwschoenen. En omdat ik geen schoenen vond, heb ik onder het motto “Treat yourself” een ijsje en boek voor mezelf gekocht. Money well spend! Ik las het boek op één dag uit, wat een rariteit is voor mij. Het is dan ook geen dik boek. Dus lees het, zou ik zeggen.

Exit West gaat over twee mensen, Nadia en Saïd, die verliefd worden in tijden van oorlog in een land ergens in het Midden-Oosten. Ze vluchten weg door zwarte deuren die op willekeurige plaatsen verschijnen en een toegang bieden tot betere oorden. Nadia en Saïd komen achtereenvolgens in Griekenland, Londen en San Francisco. Je volgt het verhaal van Nadia en Saïd die met een minimum aan bezittingen hun land verlaten en moeten zien te overleven in een onbekende wereld voor hen. Maar ook merk je de reactie van de autochtone bevolking. Die krijgt gegarandeerd stress omdat hun land overspoeld wordt door vluchtelingen. Klinkt bekend, toch?

Wat ook leuk is, is hoe dit boek aantoont dat iedereen wel zijn verhaal heeft. We zijn geneigd om te denken dat de wereld rond onszelf draait. Dat is natuurlijk niet zo. De auteur switcht in hele korte stukjes naar de levens van een oude man aan zee in La Jolla in San Diego, Californië; een slapende vrouw in Surry Hills in Sydney; een jonge man in Shinjuku in Toko; een familie in Dubai; een jonge vrouw in Wenen; enz. Allemaal krijgen ze te maken met het fenomeen migratie, een fenomeen dat in onze multiculturele maatschappij niet meer weg te denken is.

Qua genre kan je dit boek niet puur realistisch noemen. De mysterieuze deuren die overal kunnen verschijnen vormen een magisch-realistisch element in het verder serieuze verhaal van twee vluchtelingen. Maar het speelt dus wel met het idee van open grenzen, of zelfs geen grenzen meer. Want die deuren vormen tweerichtingsverkeer tussen twee landen. Tweerichtingsverkeer dat onmogelijk te controleren is. Maar als grenzen wegvallen, bestaat er dan nog iets als naties? Kunnen mensen zich dan nog wel beschouwen als inwoner van een bepaald land? Interessant concept dus, die zwarte deuren. Bovendien heeft Mohsin Hamid zo omzeild dat hij ook nog over de zware tocht en bijhorende mensensmokkel moet schrijven. Iets wat het boek toch al gauw weer 100 pagina’s dikker zou hebben gemaakt.

Ten slotte wil ik nog zeggen dat Nadia en Saïd niet de meest bij elkaar passende mensen zijn die je je kan inbeelden. Hij is nogal traditioneel, zij totaal niet. Wel draagt ze een zwarte bourka, maar dat is enkel zodat mannen hun poten thuis houden. You go, girl! Volgens mij groeien ze vooral naar elkaar toe dankzij de oorlogssituatie. Het is immers algemeen geweten dat adrenaline zorgt voor sterkere emoties. Maar wanneer ze constant op de vlucht zijn, groeien ze al snel uit elkaar omdat ze andere manieren hebben om met dingen om te gaan. Saïd zoekt steevast landsgenoten op en probeert zich vast te houden aan dat deel van zijn identiteit. Terwijl Nadia zich sneller lijkt aan te passen aan haar gewijzigde omstandigheden. Ze kunnen echter niet ontkennen dat ze een gezamenlijk verleden hebben en klampen zich daar aan vast in een poging hun relatie te redden.

Ik vind Exit West een geweldig boek. De auteur speelde het slim door over de vluchtelingencrisis te schrijven aan de hand van een liefdesverhaal. Saïd en Nadia zijn ook heel herkenbaar, zelfs voor westerse mensen. Ze zijn verslaafd aan hun smartphones, roken joints en hebben seks. De auteur slaagt er zo in een menselijker beeld te geven aan de miljoenen vluchtelingen wereldwijd. Conclusie van dit boek is dan ook terecht: “We zijn allemaal migranten in de tijd.” Ik geef dit boek vijf sterren.